Είναι αναμενόμενο ότι η άρνηση της Ελλάδας να εισέλθει η Τουρκία στο πρόγραμμα χρηματοδότησης της άμυνας "SAFE" της Ευρωπαϊκής Ένωσης ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ, λόγω της άκρως επιθετικής πολιτικής σε βάρος μας -ίδε "Γαλάζια Πατρίδα"- Casus Belli-παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο- ολοένα και περισσότερο διευρυμένες παράνομες διεκδικήσεις σε βάρος της χώρας μας- έχει ενοχλήσει σφοδρά τους "γείτονες", οι οποίοι επιχειρούν μέσω άρθρου σε Αζέρικο ΜΜΕ να προκαλέσουν προβλήματα στις σχέσεις Αθήνας-Βρυξελλών, διαστρεβλώνοντας τις πρόσφατες δηλώσεις της της Ύπατης Εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, Κάγια Κάλας.
Η σκόπιμα στεβλή ανάγνωση της θέσης Κάλας για την ένταξη ή όχι της Τουρκίας στο πρόγραμμα SHAFE της ΕΕ
Αναφέρει το συγκεκριμένο άρθρο ότι:
"Σε συνέντευξή της σε μια από τις κορυφαίες ελληνικές εφημερίδες, τα Νέα, η Κάλλας όχι μόνο σημείωσε ότι η ΕΕ προσφέρει στην Άγκυρα συνεργασία στον τομέα της άμυνας, αλλά, απαντώντας σε μια προκλητική ερώτηση δημοσιογράφου που ισχυριζόταν ότι η τουρκική πλευρά φέρεται να απειλεί δύο κράτη μέλη της ΕΕ, δήλωσε ότι η Τουρκία κατέχει σημαντική θέση στην αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης.
Με αυτόν τον τρόπο, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας ουσιαστικά έστειλε ένα προειδοποιητικό μήνυμα στην Αθήνα, η οποία επιδιώκει να εμποδίσει τη συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα χρηματοδότησης της άμυνας SAFE της Ευρωπαϊκής Ένωσης ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ, υποδεικνύοντας ότι η ελληνική πλευρά θα πρέπει να επανεξετάσει τη θέση της."
Ωστόσο τίποτε από τα παραπάνω που ισχυρίζεται η αρθρογράφος στο Αζέρικο ΜΜΕ δεν ισχύει , αφού σύμφωνα με την συνέντευξη της Κάλας στα Νέα, αναφέρονται επί λέξη τα εξής:
Οι πραγματικές θέσεις της
Σε ερώτηση που της υποβλήθηκε στα ΝΕΑ, "Η σύνοδος κορυφής του ΝΑΤΟ θα γίνει στην Τουρκία. Τι πιστεύετε για τις σχέσεις ΕΕ – Τουρκίας, δεδομένου ότι η Τουρκία απειλεί δύο κράτη-μέλη, ενώ ευθυγραμμίζεται μόνο κατά 5% με την εξωτερική πολιτική της ΕΕ, η απάντησή της ήταν:
"Αν κοιτάξουμε το γεωπολιτικό πλαίσιο, δεν συμφωνούμε με την Τουρκία σε όλα τα ζητήματα, αλλά πρέπει να συνεργαστούμε μαζί τους. Συνεργαζόμαστε μαζί τους σε θέματα μετανάστευσης, εμπορίου, ενέργειας. Η Τουρκία είναι ένας σημαντικός παράγοντας στην περιοχή, αν δούμε τη Σομαλία, το Σουδάν, τη Μέση Ανατολή. Συνεχίζουμε λοιπόν να συνεργαζόμαστε μαζί τους όσο περισσότερο μπορούμε. Γνωρίζουμε ότι έχουμε κράτη-μέλη που έχουν πολύ κρίσιμα ζητήματα με την Τουρκία. Έχουμε αυτό επίσης κατά νου και το θέτουμε στις επαφές μας με την Τουρκία.
Σε επόμενη ερώτηση αν "Χρειάζεται η Ευρώπη την Τουρκία στην άμυνα;" , απάντησε:
Είναι σημαντικό να συνεργαστούμε πραγματικά με την Τουρκία. Στην άμυνα, δεν συμμετέχει στο "SAFE". Υπάρχουν κράτη-μέλη που πιέζουν για στενότερη συνεργασία με την Τουρκία και στην άμυνα, επειδή η πλειοψηφία είναι στο ΝΑΤΟ μαζί με την Τουρκία, όπου η Τουρκία παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Προσπαθούμε πραγματικά να βρούμε την ισορροπία.
Συνεπώς από τις απαντήσεις της δεν προκύπτουν τα όσα ισυρίζεται η αρθρογράφος του άρθρου στο Αζέρικο ΜΜΕ.
Ως γνωστόν το πρόγραμμα SAFE αποτελεί βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ. Στόχος του είναι η επιτάχυνση της κοινής ευρωπαϊκής προμήθειας αμυντικού εξοπλισμού, η μείωση του κατακερματισμού της αγοράς και η επέκταση της παραγωγικής ικανότητας της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, προκειμένου να καλυφθούν οι αυξανόμενες ανάγκες ασφαλείας της ηπείρου.
"ΝΑΤΟ και ΕΕ εναντίον της Αθήνας"
Στην συνέχεια το Αζέρικο άρθρο αναφέρει μεταξύ άλλων:" Ταυτόχρονα, η κατάσταση γύρω από το πρόγραμμα SAFE της ΕΕ είναι επίσης εξαιρετικά αμφιλεγόμενη: Η Αθήνα σκοπεύει να ασκήσει βέτο στη συμμετοχή της Τουρκίας, χρησιμοποιώντας τα δικαιώματα ψήφου της στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατά την έγκριση του προγράμματος, και υποστηρίζοντας ότι η χορήγηση ευρωπαϊκής αμυντικής χρηματοδότησης σε μια χώρα που φέρεται να απειλεί ανοιχτά ένα κράτος μέλος της ΕΕ είναι «πολιτικά απαράδεκτη».
Επιπλέον, οι ελληνικές αρχές έχουν θέσει μια σειρά από όρους στην Άγκυρα, οι βασικοί από τους οποίους αφορούν την παραίτηση της Τουρκίας από τις διεκδικήσεις επί των νησιών του Αιγαίου και του εναέριου χώρου που χαρακτηρίζονται ως «γκρίζες ζώνες», καθώς και την κατάργηση του ψηφίσματος του τουρκικού κοινοβουλίου της 8ης Ιουνίου 1995 που εξουσιοδοτούσε την κυβέρνηση να εξετάσει μια πιθανή ελληνική επέκταση των χωρικών υδάτων στο Αιγαίο Πέλαγος ως casus belli.
Αυτή η ελληνική πολιτική πίεσης υποστηρίζεται από το Παρίσι και τη Λευκωσία. Ωστόσο, η ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης προτρέπει την Αθήνα να μην εμποδίσει τη στρατηγική συμμετοχή της Τουρκίας στο SAFE.
Επιπλέον, η Τουρκία υποστηρίζεται σε αυτό το θέμα από μία από τις κορυφαίες χώρες της ΕΕ - τη Γερμανία.
Συγκεκριμένα, ο Γερμανός Υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ δήλωσε κατά τη διάρκεια συνομιλιών με τον Τούρκο ομόλογό του Χακάν Φιντάν ότι θεωρεί απαραίτητο να ανοίξει το πρόγραμμα SAFE στην Τουρκία, χαρακτηρίζοντάς την ως σημαντικό και αξιόπιστο εταίρο του ΝΑΤΟ. Επιπλέον, το Βερολίνο ενέκρινε την παράδοση μαχητικών αεροσκαφών Eurofighter στην Άγκυρα, γεγονός που προκάλεσε αγανάκτηση στην Αθήνα: Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης φέρεται να εξέφρασε τη λύπη του που η Ελλάδα δεν μπόρεσε να αποτρέψει τη συμφωνία για το Eurofighter.
Ωστόσο, μπορεί να ειπωθεί ότι η Γερμανία ουσιαστικά αγνόησε αυτή την απογοήτευση και οι συζητήσεις για την απεμπλοκή της αίτησης της Τουρκίας συνεχίστηκαν στη συνέχεια και σε άλλα επίπεδα, συμπεριλαμβανομένων των επαφών μεταξύ του Καγκελάριου Friedrich Merz και του Έλληνα πρωθυπουργού. Παρ' όλα αυτά, η θέση της Αθήνας για το SAFE παραμένει αμετάβλητη, παρά τις εκκλήσεις από αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Το ζήτημα τέθηκε επίσης στην ελληνική πλευρά από τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Mark Rutte, ο οποίος υποστήριξε ότι η Τουρκία είναι απαραίτητη για τη Συμμαχία και ότι η ένταξή της στο πρόγραμμα χρηματοδότησης της άμυνας θα ενίσχυε τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας μεταξύ ΝΑΤΟ και ΕΕ.
"Πλεονεκτήματα της Άγκυρας"
Εδώ αξίζει να σημειωθεί ότι οι παραπάνω δηλώσεις του Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ δεν είναι καθόλου υπερβολή και βασίζονται σε στέρεη συλλογιστική.
Πρώτον, η Τουρκία είναι πράγματι κρίσιμης σημασίας για το ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE, κυρίως λόγω της προηγμένης αμυντικής βιομηχανίας της και του καλά ανεπτυγμένου στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος, του οποίου οι δυνατότητες και η παραγωγική ικανότητα θεωρούνται σημαντικές για το ευρύτερο διατλαντικό οικοσύστημα ασφάλειας.
Δεύτερον, η Άγκυρα διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην ασφάλεια των νότιων και νοτιοανατολικών πλευρών της Συμμαχίας, γεγονός που την καθιστά απαραίτητη για τη συνολική αρχιτεκτονική της ευρωπαϊκής ασφάλειας - γεγονός που αναγνωρίζεται τόσο στο ΝΑΤΟ όσο και στην ΕΕ.
Τρίτον, ορισμένα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αγοράζουν ενεργά τουρκικά UAV Bayraktar TB2 για να ενισχύσουν τις αμυντικές τους δυνατότητες. Για παράδειγμα, η Πολωνία έγινε το πρώτο κράτος μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ που απέκτησε αυτά τα αεροσκάφη: μια σύμβαση για την παράδοσή τους υπογράφηκε τον Μάιο του 2021.
Ακολούθησε η Κροατία, η οποία σύναψε επίσημη συμφωνία με την Baykar για τον εξοπλισμό των αεροπορικών της δυνάμεων με αυτά τα τουρκικά drones. Σύμφωνα με δηλώσεις της τουρκικής ηγεσίας, το ενδιαφέρον μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών για την απόκτηση του Bayraktar TB2 παραμένει υψηλό, με τις παραγγελίες να συνεχίζουν να έρχονται η μία μετά την άλλη.
Τέταρτον, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, η Τουρκία, βάσει της Σύμβασης του Μοντρέ, λειτουργεί ως φυσικός ρυθμιστής της διέλευσης των πολεμικών πλοίων μέσω των στρατηγικών στενών του Βοσπόρου και των Δαρδανελίων, και ακριβώς μέσω αυτού του μηχανισμού το ΝΑΤΟ διατηρεί πρόσβαση στην παρακολούθηση των πολεμικών πλοίων που διέρχονται από τη Μαύρη Θάλασσα στη Μεσόγειο.
"Η κόντρα Ελλάδας-Τουρκίας θα συνεχιστεί"
Έτσι, τόσο τα προαναφερθέντα όσο και άλλα πλεονεκτήματα της Άγκυρας παρέχουν λόγους να υποθέσουμε ότι τόσο το ΝΑΤΟ όσο και η ΕΕ θα συνεχίσουν να υπερασπίζονται το δικαίωμά τους να συμμετέχουν στο πρόγραμμα SAFE, χρησιμοποιώντας ως μέσο την διπλωματική πίεση στην Ελλάδα.
Ωστόσο, ακόμη και σε περίπτωση ευνοϊκής έκβασης σε αυτό το ζήτημα, η πιθανότητα επίτευξης συμβιβασμού μεταξύ Άγκυρας και Αθήνας σε θεμελιώδεις εδαφικές διαφορές φαίνεται εξαιρετικά χαμηλή.
Μια τέτοια δυσοίωνη πρόβλεψη συνδέεται με το γεγονός ότι η μακροχρόνια σύγκρουση συμφερόντων μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας έχει λάβει παρατεταμένο χαρακτήρα και προς το παρόν δεν υπάρχουν ενδείξεις για συνθήκες που θα οδηγούσαν στην οριστική επίλυσή της."
Το σχέδιο Ερντογάν-Οι κινήσεις της Ελλάδας
Εκτίμησή μας είναι ότι βάσει σχεδίου του Ερντογάν, στην επικείμενη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, η Τουρκία θα επιχειρήσει προβάλλοντας τα τάχα 4 πλεονεκτήματα της, να εξασφαλίσει την συναίνεση της Συμμαχίας για ένταξή της στον σκληρό αμυντικό πυρήνα της.
Με τον τρόπο αυτό στη συνέχεια θα ανοίξει ο δρόμος για ένταξής της στο πρόγραμμα "SHAFE" της ΕΕ, αφού 23 από τις 27 χώρες της Ένωσης είναι και μέλη του ΝΑΤΟ, με τις Κύπρο, Ιρλανδία, Μάλτα, Αυστρία να μην είναι μέλη του Βορειατλαντικού Συμφώνου.
Η Ελλάδα θα πρέπει να δημιουργήσει από τώρα έναν κύκλο Ευρωπαϊκών χωρών που να αντιταχθεί στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στα τουρκικά σχέδια.
Προς τούτο ενδείκνυται η δημιουργία από την χώρα μας ενός "Συνασπισμού ΒΕΤΟ" προς τούτο τουλάχιστον από τις Γαλλία-Σουηδία-Φινλανδία-Βουλγαρία μαζί με την χώρα μας.
Παράλληλα η Ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει να ενργοποιήσει το λόμπυ μας στις ΗΠΑ, προκειμένου να επηρεαστεί ο Τράμπ ώστε να μην δώσει το δαχτυλίδι της Ευρωπαίκής ασφάλειας στην Τουρκία στην επικείμενη Σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ, προτάσσοντας μια σειρά από λόγους:
1. O πιθανός κατακλυσμός από φθηνά τουρκικά αμυντικά προϊόντα χωρών της ΕΕ με αποτέλεσμα την απώλεια σημαντικού μεριδίου εξαγωγών προϊόντων αμυντικών βιομηχανιών των ΗΠΑ στην Ευρωπαϊκή Ήπειρο
2. Η περαιτέρω ισχυροποίηση της Άγκυρας με αποτέλεσμα την άσκηση εξωτερικής πολιτικής που αντιστρατεύεται τα συμφέροντα των ΗΠΑ, η οποία έχει αποδειχθεί ότι δεν ενεργεί για τα συμφέροντα της Συμμαχίας αλλά για ίδια συμφέροντα που μάλιστα τις περισσότερες φορές είναι αντίθετα με αυτά του ΝΑΤΟ. (ίδε σχέσεις με Ρωσία-όχι συμμετοχή στις κυρώσεις εναντίον της αλλά και Ιράν στο παρελθόν-Σύνοδοι Αστάνα για την Συρία-τεράστια προσχώματα στην ένταξη Φινλανδίας-Σουηδίας στο ΝΑΤΟ)
3. Η Τουρκία είναι εχθρός όχι μόνο Ελλάδας-Κύπρου αλλά και του Ισραήλ, οπότε εφόσον ισχυροποιηθεί ακόμη περισσότερο θα είναι σε θέση να αντιπαρατεθεί στρατιωτικά μαζί τους στην ΝΑ Μεσόγειο.