Εφ' όλης της ύλης τοποθέτηση για τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο πραγματοποίησε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Τούρκος πρόεδρος, μιλώντας στο Φόρουμ της Αττάλειας, επιχείρησε να αναδείξει τον ρόλο της Τουρκίας ως ρυθμιστικού παράγοντα στην ευρύτερη περιοχή, στέλνοντας παράλληλα μηνύματα προς πολλές κατευθύνσεις.
Στο επίκεντρο της ομιλίας του βρέθηκαν οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και το ζήτημα της Κύπρου. Ο Ερντογάν δήλωσε ανοιχτός σε συνεργασίες στους τομείς της ενέργειας, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί ενέργειες που παρακάμπτουν την Άγκυρα.
«Θέλω να γίνει γνωστό ότι, ως Τουρκία, είμαστε ανοιχτοί στη συνεργασία με τους γείτονές μας στους τομείς της ενέργειας και της συνδεσιμότητας μέσω πρωτοποριακών έργων. Θέλουμε να δούμε το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο ως λεκάνη σταθερότητας και ευημερίας. Απορρίπτουμε τις μονομερείς πολιτικές που αποκλείουν την Τουρκία και την 'ΤΔΒΚ'», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το Στενό του Ορμούζ και η κρίση στη Μέση Ανατολή
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην κατάσταση που επικρατεί στη Μέση Ανατολή. Ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε στην εκεχειρία που επετεύχθη, ζητώντας από τις εμπλεκόμενες πλευρές να την αξιοποιήσουν.
«Πιστεύουμε ότι το παράθυρο ευκαιρίας που άνοιξε η εκεχειρία πρέπει να αξιοποιηθεί αποτελεσματικά για την εγκαθίδρυση μόνιμης ειρήνης. Δεν πρέπει να επιτραπεί η αντικατάσταση του διαλόγου από τα όπλα», τόνισε.
Παράλληλα, πήρε σαφή θέση για την ένταση στα Στενά του Ορμούζ, υποστηρίζοντας την απρόσκοπτη μετακίνηση των εμπορικών πλοίων. Όπως επεσήμανε, το δικαίωμα πρόσβασης των χωρών του Κόλπου στα ανοιχτά πελάγη δεν πρέπει να περιορίζεται και είναι ουσιαστικής σημασίας η εξασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας βάσει των καθιερωμένων κανόνων.
Αναφερόμενος ευρύτερα στο παγκόσμιο σύστημα, άσκησε δριμεία κριτική στους διεθνείς θεσμούς, με επίκεντρο τις εξελίξεις στη Λωρίδα της Γάζας. Χαρακτήρισε τα όσα συμβαίνουν εκεί ως γενοκτονία και τόνισε ότι οι μηχανισμοί προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων παραμένουν ανίσχυροι.
«Σήμερα ο κόσμος, μαζί με μια κρίση ισχύος, βιώνει και μια κρίση προσανατολισμού», πρόσθεσε, υπογραμμίζοντας την αδυναμία του διεθνούς συστήματος να ανταποκριθεί στις κρίσεις σε Συρία, Γάζα, Δυτική Όχθη και Λίβανο.
Οι διαπραγματεύσεις για την Ουκρανία και οι σχέσεις με την ΕΕ
Στο μέτωπο της Ουκρανίας, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επανέλαβε την προθυμία της Τουρκίας να λειτουργήσει ως διαμεσολαβητής. Δήλωσε ότι η χώρα του είναι έτοιμη να υποστηρίξει τα απαραίτητα βήματα για τη συνέχιση των άμεσων διαπραγματεύσεων μεταξύ Κιέβου και Μόσχας, προτείνοντας μάλιστα τη φιλοξενία μιας συνόδου κορυφής των ηγετών, εφόσον αυτό ζητηθεί από τις δύο πλευρές.
Τέλος, η ομιλία του έκλεισε με αναφορά στις ευρωτουρκικές σχέσεις. Ο Τούρκος πρόεδρος διατήρησε στην ατζέντα τον στόχο της πλήρους ένταξης της χώρας του στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ρίχνοντας όμως το μπαλάκι στις Βρυξέλλες.
Δήλωσε χαρακτηριστικά ότι η Τουρκία περιμένει από την Ένωση να ξεπεράσει τα εσωτερικά της προβλήματα προσανατολισμού και να παραμείνει πιστή στο αρχικό όραμα των ιδρυτών της.
