Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα ένα νέο σύνολο δεδομένων που αποτυπώνει τις μεταβολές της στάθμης της θάλασσας σε εβδομαδιαία βάση εδώ και 33 χρόνια, προσφέροντας μια λεπτομερέστερη εικόνα των θαλάσσιων διακυμάνσεων και των κινδύνων για τις παράκτιες περιοχές.
Η δημόσια διάθεση των εβδομαδιαίων χαρτών επιτρέπει την παρακολούθηση αιφνίδιων αυξομειώσεων της στάθμης, οι οποίες μπορούν να επιδεινώσουν πλημμυρικά φαινόμενα πολύ πριν αποτυπωθούν στις ετήσιες ή μηνιαίες μέσες τιμές.
Πώς γίνεται η μέτρηση
Τα δεδομένα προέρχονται από δορυφορικές μετρήσεις ύψους της επιφάνειας των ωκεανών, οι οποίες πραγματοποιούνται με ραντάρ υψομέτρησης. Τα όργανα αυτά στέλνουν παλμούς ραντάρ προς την επιφάνεια της θάλασσας και υπολογίζουν τον χρόνο επιστροφής τους, προσφέροντας μια μέτρηση ανά δευτερόλεπτο για εκτάσεις πλάτους αρκετών χιλιομέτρων. Οι μετρήσεις εξομαλύνουν τα μεμονωμένα κύματα αλλά διατηρούν τα μεγάλα μοτίβα της επιφάνειας του νερού, επιτρέποντας την ανίχνευση σημαντικών μεταβολών. Ωστόσο, οι ακατέργαστες δορυφορικές τροχιές δεν επαρκούν από μόνες τους για την ερμηνεία τοπικών πλημμυρών, καθώς παράγοντες όπως οι παλίρροιες και οι κινήσεις της ξηράς επηρεάζουν τις ακτογραμμές, αναφέρει το Earth.com.
Για να γίνουν συγκρίσιμα τα δεδομένα στο χρόνο, οι επιστήμονες μετέτρεψαν τις δορυφορικές τροχιές σε πλέγματα χαρτών. Οι υπολογιστές συνδύασαν περίπου δέκα ημέρες παρατηρήσεων για κάθε χάρτη, καλύπτοντας σχεδόν έναν πλήρη κύκλο επανάληψης των δορυφόρων. Κάθε εβδομαδιαίος χάρτης καταγράφει την ανωμαλία της στάθμης της θάλασσας σε σχέση με έναν μακροχρόνιο μέσο όρο. Όταν θερμό νερό συσσωρεύεται σε μια περιοχή, η επιφάνεια ανεβαίνει λόγω θερμικής διαστολής και μεταφοράς μάζας, και οι δορυφόροι μπορούν να εντοπίσουν αυτή την αλλαγή μέσα σε λίγες ημέρες. Σε φαινόμενα όπως το Ελ Νίνιο, οι εβδομαδιαίες μεταβολές επιτρέπουν την παρακολούθηση της εξάπλωσης της θερμότητας στον Ειρηνικό χωρίς αναμονή μηνιαίων αναφορών.
Τι δείχνουν τα στοιχεία
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η άνοδος της στάθμης της θάλασσας συνεχίζεται και επιταχύνεται. Το 2024 η παγκόσμια στάθμη αυξήθηκε κατά περίπου 0,58 εκατοστά ετησίως, κυρίως λόγω της θερμικής διαστολής των ωκεανών.
Μακροπρόθεσμα, ο ρυθμός ανόδου έχει αυξηθεί από περίπου 0,2 εκατοστά τον χρόνο το 1993 σε περίπου 0,46 εκατοστά το 2023. Η αύξηση της θερμοκρασίας των ωκεανών και το λιώσιμο των πάγων της ξηράς προσθέτουν νερό και όγκο, ενισχύοντας την ανοδική τάση.
Παρά τη βελτιωμένη χρονική ανάλυση, οι χάρτες έχουν περιορισμούς. Οι δορυφόροι δεν μπορούν να αποτυπώσουν με ακρίβεια κάθε ακτογραμμή σε επίπεδο δρόμου, ενώ υπάρχουν κενά κοντά στους πόλους και η χωρική ανάλυση περιορίζεται σε μεγάλες κλίμακες. Επιπλέον, τα δεδομένα εμφανίζουν καθυστέρηση περίπου δύο εβδομάδων και πρέπει να ερμηνεύονται σε συνδυασμό με μετρήσεις παλιρροιογράφων για τοπικές συνθήκες. Σε κάθε περίπτωση όμως, τα δεδομένα αυτά αναμένεται να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση των κινδύνων από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας και στον σχεδιασμό μέτρων προσαρμογής.
