Οι αστικοί μύθοι που όλοι επιμένουμε να πιστεύουμε

Δημοσίευση: 30 Νοεμβρίου 2019, 3:30 μμ

Διάσημα ψέματα που έχουν ριζώσει ως κοινότοπες αλήθειες.


Είναι τα πιο ευρέως διαδεδομένα ψέματα που για κάποιο λόγο έχουν επικρατήσει και κληροδοτηθεί από γενιά σε γενιά. Μεταλλαγμένες αλήθειες που όχι μόνο πιστεύουμε, αλλά αν κάποιος τις αμφισβητήσει τον περνάμε για εντελώς άσχετο. Κι όμως, η ιστορία, οι τέχνες και οι επιστήμες έχουν μπολιαστεί με ουκ ολίγες παραπλανητικές πληροφορίες, οι οποίες όμως με λίγο ψάξιμο, ανατρέπονται.

Ακολουθεί το πιο δημοφιλές σύγχρονο, παγκόσμιο και πιο πιστευτό «ράδιο αρβύλα».

Αν ένα περιστέρι φάει ωμό ρύζι θα «σκάσει»

Επειδή το έχουν πει στους «Simpsons» δε σημαίνει ότι ισχύει κιόλας. Ο παραπάνω μύθος υποστηρίζει πως αν ένα περιστέρι φάει άβραστους κόκκους ρυζιού και κατόπιν πιει νερό, θα εκραγεί από το πρήξιμο στο στομάχι. Πρώτον, κάτι τέτοιο δεν έχει καταγραφεί ποτέ, δεύτερον τα περιστέρια δεν πίνουν πάρα πολύ νερό, έτσι κι αλλιώς. Τρίτον και πιο ενδιαφέρον: το ρύζι τους κάνει καλό το χειμώνα, καθώς τα διατηρεί υγιή.

Ο Ναπολέων ήταν πολύ κοντός

Κάποιες ιστορικές πηγές αποδίδουν τον επιθετικό χαρακτήρα του περίφημου Γάλλου στρατηγού στο κόμπλεξ που του γέννησε το ύψος του. Στην πραγματικότητα, όμως, πρόκειται για πολύ μεγάλη παρεξήγηση, καθώς τα γαλλικά «πόδια» ως μονάδα μέτρησης διαφέρουν από τα αγγλικά. Όταν κάποιοι επιστήμονες εντόπισαν την αδικία που έγινε εις βάρος του, αποκατέστησαν την αλήθεια: Ο Βοναπάρτης είχε ύψος 1.70 μ. το οποίο ήταν κάτι παραπάνω από το μέσο ύψος ενός Γάλλου τον 18ο αιώνα. Τζάμπα τον μνημονεύεις ως κοντοπίθαρο.


Αν ξυρίσεις τα μαλλιά σου θα δυναμώσουν και θα μεγαλώσουν πιο γρήγορα

Παρά το γεγονός ότι έρευνες ήδη από το 1920 επιβεβαιώνουν το αντίθετο, εμείς για κάποιο λόγο επιμένουμε να πιστεύουμε πως κόβοντας τα μαλλιά μας μπορούμε ν’ αλλάξουμε τη μοίρα τους γιατί έτσι θα σκουρύνουν και θα γίνουν πιο πυκνά. Έλα, όμως, που όλα αυτά εξαρτώνται από το μέρος εκείνο της τρίχας το οποίο βρίσκεται κάτω από το δέρμα του κεφαλιού. Κοινώς, μόνο με βιταμίνες, σωστή διατροφή και καλή ψυχολογία γίνεται σοβαρή δουλίτσα. Το κούρεμα καλυτερεύει μόνο την εμφάνιση της τρίχας.

Οι μάγισσες του Σάλεμ κάηκαν στην πυρά

Στην πραγματικότητα δεν κάηκε ούτε μια. H δίκη των μαγισσών του Σάλεμ είναι ένα περιβόητο περιστατικό της αποικιακής ιστορίας των Ηνωμένων Πολιτειών, το οποίο οδήγησε στην καταδίκη και εκτέλεση κατοίκων του χωριού Σάλεμ στη Μασαχουσέτη το 1692, με την κατηγορία της μαγείας. Το περιστατικό αποτελεί μια άτυπη, μακρινή και ανεξήγητη «συνέχεια» του κυνηγιού μαγισσών της μεσαιωνικής Ευρώπης. Μέσα σ’ ένα χρόνο, στο Σάλκεμ συνελήφθησαν 150 άνθρωποι. Εξ’ αυτών 130 οδηγήθηκαν στη φυλακή και 20 εκτελέστηκαν δια απαγχονισμού, με εξαίρεση μια μάγισσα η οποία λιθοβολήθηκε

Δεν υπάρχει βαρύτητα στο διάστημα

Το ότι οι αστροναύτες φαίνεται να αιωρούνται μέσα στην άτρακτο δε σημαίνει ότι το διάστημα είναι ένας τόπος με μηδενική βαρύτητα. Το σωστό είναι πως υπάρχει λιγότερη βαρύτητα. Αν δεν υπήρχε καθόλου, ούτε οι πλανήτες ούτε οι δορυφόροι θα μπορούσαν να διατηρήσουν την τροχιά τους.

Το παντεσπάνι της Μαρίας Αντουανέτας

Για την περίφημη φράση προς τους φτωχούς «αφού δεν έχουν ψωμί, ας φάνε παντεσπάνι («S’ils n’ont plus de pain, qu’ils mangent de la brioche») έχει μείνει στην ιστορία ως ίσως η πιο φαντασμένη, κακομαθημένη γαλαζοαίματη ever. Ωστόσο, είναι κομματάκι δύσκολο να το είπε εκείνη, αφού όταν γράφτηκε η εν λόγω δήλωση στο βιβλίο «Απολογίες» του Jean-Jacques Rousseau το 1765, η Μαρία Αντουανέτα ήταν δεν ήταν εννιά χρόνων και δεν είχε πατήσει καν το πόδι της στη Γαλλία (εννοείται ότι δεν είχε κα γνωριστεί με τον Λουδοβίκο τον 16ο).

Για τη «βρόμα» αυτή, λοιπόν, οφείλεται κυρίως ο Γάλλος δημοσιογράφος Alphonse Karr, ο οποίος το 1843 ισχυρίστηκε πως επρόκειτο για δική της δήλωση, αλλά και η αδυναμία της βασίλισσας στις σπατάλες που μια χαρά έδενε με το γλυκό «παντεσπάνι»

Το Σινικό Τείχος είναι ορατό από τη σελήνη

Αυτό χρεώνεται πρωτίστως στον ιστορικό Richard Halliburton, ο οποίος το 1938 έγραψε ότι «το τείχος είναι το μόνο ανθρώπινο κατασκεύασμα που είναι ορατό από τη Σελήνη. Αυτός ο μύθος έχει διαδοθεί ευρέως, ενώ μερικές φορές έχει γραφτεί ακόμα και σε σχολικά εγχειρίδια. Στην πραγματικότητα, το Σινικό Τείχος είναι ανθρωπίνως αδύνατο να γίνει ορατό με γυμνό μάτι από τόσο μεγάλη απόσταση, ενώ είναι αμφισβητήσιμο ακόμα και το αν είναι ορατό από τροχιά γύρω από τη Γη. Ένας αστροναύτης ανέφερε κάποτε ότι «μπορούμε να δούμε πράγματα τόσο μικρά όσο τα αεροδρόμια, αλλά το Σινικό τείχος είναι σχεδόν αόρατο από απόσταση άνω των 290 χλμ.

Ο Thomas Edison εφηύρε τον ηλεκτρικό λαμπτήρα

Μπορεί ο πιο παραγωγικός εφευρέτης της σύγχρονης εποχής να δημιούργησε το πρώτο εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που τροφοδότησε με ηλεκτρισμό τη Νέα Υόρκη και εξελίχθηκε στην General Electric, ωστόσο μια μια πιο προσεκτική έρευνα μας οδηγεί στο 1809, τη χρονιά που ο Βρετανός χημικός Humphry Davy εφήυρε μια πρωτόλεια λυχνία. Δέκα χρόνια αργότερα, ο Warren de la Rue κατασκεύασε την πρώτη σφραγισμένη λάμπα και λίγο μετά ο William Robert Grove άναψε πολλούς λαμπτήρες μαζί. Ο Edison αυτό που έκανε ουσιαστικά – οκτώ επιστήμονες και τρεις πατέντες αργότερα – ήταν να βελτιώσει την εφεύρεση κατεβάζοντας το κόστος της και αυξάνοντας σημαντικά τη διάρκεια ζωής της.

Χρησιμοποιούμε μόνο το 10% του εγκεφάλου μας

Εκεί γύρω στα 1800 οι επιστήμονες της εποχής καταπιάστηκαν για πρώτη φορά σοβαρά με τη συνολική λειτουργία του εγκεφάλου μας. Στα πλαίσια αυτής της συζήτησης κατά τον 19ο αιώνα, ο ψυχολόγος William James ανέφερε στα γραπτά του – μάλλον αυθαίρετα – πως αξιοποιούμε το μυαλό μας σε μικρό ποσοστό και κάπως έτσι γεννήθηκε ο μύθος του 10%. Οι σύγχρονοι επιστήμονες, ωστόσο, επιμένουν πως οι περίπλοκες λειτουργίες που έχουμε να φέρουμε εις πέρας απαιτούν πολύ περισσότερο μυαλό από το 10%. Ας τους πιστέψουμε.

Οι άνδρες σκέφτονται το σεξ κάθε 7 δευτερόλεπτα

Μύθος αμύθητος! Μα δεν βγαίνει κιόλας, αφού το «κάθε 7»» σημαίνει 514 φορές την ώρα. Και κλινικά σεξομανής να είσαι, μια αποφόρτιση τη δικαιούσαι, ρε αδερφέ.

Για κάποιο εμμονικό λόγο όλο και κάποιο updated απόφθεγμα σκάει μύτη για να δώσει απάντηση στο συγκλονιστικό ερώτημα, «πόση σκέψη αφιερώνουν τα αρσενικά ημερησίως στο σεξ»; Το πόρισμα είναι πότε 7’’, πότε 17’’, πότε 57’’ με το ερώτημα παραμένει αιώνια ανοιχτό, αφού η επιστημονική κοινότητα δεν έχει καταλήξει ομόφωνα σε μια συχνότητα – και ούτε πρόκειται. Πάντως το 7» δεν ισχύει με τίποτα.