Ποια είναι η νέα «Χανσεατική Ένωση» και τι ρόλο επιδιώκει να παίξει στην Ευρώπη

Δημοσίευση: 18 Οκτωβρίου 2018, 2:21 μμ

Του Μάνου Χατζηγιάννη


“Οι μεγάλοι κίνδυνοι έχουν μια ομορφιά: φέρνουν στο φως τη συντροφικότητα των ξένων” έγραφε ο Γάλλος συγγραφέας Βίκτωρ Ουγκώ.

Το ένα μετά το άλλο τα ευρωπαϊκά κράτη που βλέπουν το οικοδόμημα της ΕΕ να κλονίζεται υποκύπτουν στην πολύ διακριτική επιρροή της νέας «Χανσεατικής Ένωσης»…

Τι ήταν όμως η «Χανσεατική Ένωση» και με τι σκοπούς αναγεννάται σήμερα;

Οι εγκυκλοπαιδικές γνώσεις αναφέρουν πως με βάση τα Παλαιά Γερμανικά της Άνω Γερμανίας ο όρος Χάνσα (Hansa) σημαίνει ένωση, όμιλος. Με αυτό το όνομα εμφανίστηκαν διάφοροι συνασπισμοί πόλεων με κύριο σκοπό τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και του εμπορίου στο χώρο της Βόρειας Θάλασσας. Κυρίως όμως ο όρος αυτός αναφέρεται στην Χανσεατική Ένωση, δηλαδή την ένωση των γερμανικών κατά βάσιν πόλεων της Βαλτικής και της Βόρειας Θάλασσας (Γερμανική Χάνσα), που ήταν η μεγαλύτερη από αυτές τις ενώσεις.


Στις μέρες μας ζούμε την δημιουργία μιας νέας αντίστοιχης ομάδας.

Ο άτυπος αυτός σύλλογος, ο οποίος συγκεντρώνει ανώτερους αξιωματούχους, διπλωμάτες και υπουργούς οικονομικών από την Ολλανδία, τη Βαλτική, τη Σκανδιναβία και την Ιρλανδία, υποστηρίζει την αυστηρή τήρηση των κανόνων της ευρωζώνης.

Αρκετοί έχουν ακούσει αόριστα πράγματα για αυτήν την ομάδα στις Βρυξέλλες, αλλά λίγοι είναι οι μυημένοι, και όταν ρωτούν ή ρωτώνται για αυτό το άτυπο κλάμπ, παίρνουν ύφος συνωμοτικό. Τα μέλη του συγκεκριμένου ομίλου για να αυξήσουν την αναδυόμενη επιρροή τους στους ευρωπαϊκούς κύκλους εξουσίας, ευνοούν τη διακριτικότητα και τις διαπροσωπικές δεξιότητες των διπλωματών.

Ποια είναι όμως στην ουσία αυτή η νέα «Χανσεατική Ένωση», που διαμορφώθηκε πρόσφατα στο περιθώριο του Eurogroup και του Ecofin, στις συναντήσεις των υπουργών Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και της ευρωζώνης; Ποια είναι τα μέλη της, γιατί αισθάνονται την ανάγκη να συμπορευτούν;

Οι συμμετέχοντες αξιωματούχοι της Ιρλανδίας, της Ολλανδίας, της Δανίας, της Βαλτικής (Λετονίας, Λιθουανίας, Εσθονίας), της Φινλανδίας και της Σουηδίας, οι οποίοι την αποτελούσαν, υπονόμευσαν σε μεγάλο βαθμό τις ιδέες για την αναζωογόνηση της ενταξιακής πολιτικής στην νομισματική ένωση.

Η ομάδα των Financial Times στις Βρυξέλλες είχε την ιδέα να βαφτίσει αυτό το…παρεάκι ως τη «νέα Χανσεατική ένωση» σε σχέση με το περίφημο Hanse (μτφρ ένσωση) περίπου τριάντα πόλεων, το οποίο είχε ένα εικονικό μονοπώλιο στο εμπόριο μεταξύ της Βόρειας Θάλασσας και της Βαλτικής, από τον 12ο έως τον 17ο αιώνα.

Οι πρώτες επαφές μεταξύ ανωτέρων υπαλλήλων και διπλωματών ξεκίνησαν στις αρχές του 2017.

Οι προτεραιότητες είναι σαφείς. Με αφορμή και το Brexit, στην νέα Χάνσα έχουν συνειδητοποιήσει – κυρίως όσον αφορά τη μεταρρύθμιση της ευρωζώνης – πως πρέπει να απομακρυνθούν από οποιαδήποτε γαλλο-γερμανικά σχέδια για την εμβάθυνση της οικονομικής και νομισματικής ένωσης πολύ γρήγορα. Η Hansa αντιπροσωπεύει την εθνική ευθύνη για τα δημόσια οικονομικά, τη σύνεση και τους αυστηρούς κανόνες για τα φορολογικά έσοδα.

Η νεώτερη σταυροφορία της Hansa είναι για την κατάσταση της ενιαίας αγοράς. Σε μια επιστολή που είδε αποκάλυψαν οι FT, στις χώρες-πυρήνα της Χανσεατικής Ένωσης προσχώρησαν κράτη της Ανατολικής Ευρώπης όπως η Πολωνία, η Τσεχία και νότιοι, όπως η Μάλτα και η Πορτογαλία, για να πείσουν τις Βρυξέλλες να κινητοποιηθεί και να ολοκληρώσει την ενιαία αγορά της ΕΕ.

Τα 16 κράτη μέλη – μια αναβαθμισμένη Hansa Plus – καλούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προβεί σε εκτενή απογραφή των φραγμών και των αναποτελεσματικών δεδομένων στην εσωτερική αγορά μέχρι τον Δεκέμβριο. Επιθυμούν μέχρι το τέλος του χρόνου να υποστηρίξουν τη χρήση της «ανεκμετάλλευτης δυνατότητας» για»να καταστήσει την Ευρώπη ελκυστικότερη για τις επιχειρήσεις και τις επενδύσεις και να προσφέρει ευημερία στους πολίτες της ΕΕ».

Βασικός και προφανής αντίπαλος της Χανσεατικής Ένωσης είναι η Κομισιόν, αλλά στην ουσία είναι οι μεγάλοι γείτονες της Hansa που εμποδίζουν την πρόοδο στην ενιαία αγορά, ειδικά στον τομέα των υπηρεσιών. Η Γαλλία και η Γερμανία αποτελούν συνεχές εμπόδιο του ανοίγματος των τομέων των υπηρεσιών στον ξένο ανταγωνισμό.

Ο υπουργός επιχειρήσεων της Δανίας, Rasmus Jarlov, δήλωσε στους FT ότι αντί για νέες μεγάλες ιδέες για τη νομισματική ένωση – όπως αυτές του Εμμανουήλ Μακρόν – η ΕΕ θα έκανε καλά να ολοκληρώσει τα έργα που έχει ήδη ξεκινήσει. Οι Δανοί, οι Ιρλανδοί, οι Φινλανδοί και οι Τσέχοι θα παρουσιάσουν ένα συλλογικό έγγραφο σχετικά με την υπερπήδηση των εμποδίων αργότερα αυτό το μήνα.

«Πρέπει να κάνουμε πράγματα που λειτουργούν ήδη και όχι να δημιουργούμε νέα συστήματα και κανόνες και περισσότερη σύγχυση. Είναι καλύτερα τα πράγματα που έχουμε ήδη αποφασίσει, να τα κάνουμε να λειτουργήσουν καλά”, δήλωσε ο κ. Jarlov.