ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 03 ΙΟΥΛΙΟΥ 2015

Χριστουγεννιάτικα έθιμα της Κρήτης

Την προπαραμονή των Χριστουγέννων την Ημέρα των Αγίων Δέκα στα χωριά της Ανατολικής Κρήτης έσφαζαν τους χοίρους που είχαν ανατραφεί...

Δημοσίευση

Την προπαραμονή των Χριστουγέννων την Ημέρα των Αγίων Δέκα στα χωριά της Ανατολικής Κρήτης έσφαζαν τους χοίρους που είχαν ανατραφεί κυρίως με βελανίδια… χουμά και αποφάγια. Από το σφάξιμο του χοίρου δεν πετούσαν τίποτα. Τη γλίνα (το λίπος) το χρησιμοποιούσαν ως ..βούτυρο ενώ έφτιαχναν και ένα γλύκισμα από τον χοίρο την λεγόμενη ξυγκόπιττα.

Τα παραδοσιακά κάλαντα την παραμονή των Χριστουγέννων φέρνουν στους δρόμους πόρτα – πόρτα τους πιτσιρικάδες, που πριν από χρόνια μπορεί να έπαιρναν από το χέρι του νοικοκύρη και της νοικοκυράς ένα κουραμπιέ ή ένα μελομακάρονο, σήμερα βγαίνουν στους δρόμους να τα πουν για να το χαρτζιλίκι τους. Ομάδες παιδιών κρατώντας το παραδοσιακό τρίγωνο, την Κρητική λύρα, ή άλλα μουσικά όργανα χτυπούν τις πόρτες από νωρίς το πρωί μέχρι και αργά το βράδυ.

Στις κουζίνες των σπιτιών τα σύγκλινα το χοιρινό τα εντόσθια στο τηγάνι το ζυμωτό ψωμί το βραστό το Κρητικό πιλάφι, «κυριαρχούν» της γαλοπούλας. Στο τραπέζι τα πατροπαράδοτα μελομακάρονα και κουραμπιέδες που ακόμα και σήμερα πολλές νοικοκυρές εξακολουθούν να παρασκευάζουν στο σπίτι. Επίσης σε πολλά σπίτια συναντά κανείς τα αυγοκαλάμαρα.

Η νηστεία του 40ήμερου τηρείται ακόμα και σήμερα ευλαβικά, ενώ οι εκκλησίες και οι ναοί κατακλύζονται από πιστούς.

Παλιότερα, από την παραμονή των Χριστουγέννων οι γεωργοί οι βοσκοί και οι ναυτικοί έλεγαν «πώς παλεύγουν οι καιροί, και οι αέρηδες ποιος θα γεννηθεί και ποιος θα βαπτισθεί». Όποιος γεννηθεί όποιος δηλαδή υπερισχύσει και βγει νικητής την ημέρα των Χριστουγέννων, αυτός θα υπερισχύσει μέχρι και τα Φώτα αλλά και ολόκληρο τον καινούργιο χρόνο.

Πιο παλιά το βράδυ της παραμονής των Χριστουγέννων στα Χανιά έκοβαν κλαδιά και βλαστούς οι νοικοκυρές και τα πήγαιναν στο σπίτι. Τα έβαζαν σε ποτήρι με νερό και προσμονούσαν να ανθίσουν.

Το «ακοίμητο» τζάκι με τα μεγάλα κούτσουρα εξακολουθεί και τις ημέρες μας να δίνει τον τόνο μιας γιορτής οικογενειακής που όλοι αναζητούν την ευτυχία της γέννησης του νέου χρόνου που έρχεται. Οι παλαιότεροι έλεγαν πώς μέσα από την αθρακιά – την στάχτη- μπορούσαν να μαντέψουν τα μελλούμενα.

Αναπαράσταση της φάτνης στα Χανιά

Στην σπηλιά του Αϊ Γιάννη στην Μαραθοκεφάλα Κισάμου την παραμονή των Χριστουγέννων τελείται Αρχιερατική θεία λειτουργία. Το σπήλαιο πήρε το όνομά του από τη διαμονή και την εκκλησία του Αγίου που βρίσκεται μέσα στο σπήλαιο. Φωτεινό και μεγαλόπρεπο, πανάρχαιο και επιβλητικό έχει χωρητικότητα 3000-4000 ατόμων και τη σπάνια θέα στο κάμπο του Κολυμβαρίου.

Εδώ και μερικά χρόνια, στο σπήλαιο του Αγίου Ιωάννη, καθιερώθηκε να γίνεται η παραδοσιακή αναπαράσταση της γεννήσεως του Χριστού. Ετσι, ακόμα και σήμερα γίνεται μια υπέροχη αναπαράσταση με αρκετά ζώα δηλαδή πρόβατα, γαϊδουράκια, κατσίκες, άγρια περιστέρια και άλλα ζώα όπως τη νύχτα της γεννήσεως του Χριστού. Εκείνη την νύκτα, επίσης, στο σπήλαιο του Αγίου Ιωάννη, μαζεύονται πολλοί Χριστιανοί προκειμένου να γιορτάσουν με πολλή αγάπη και πίστη την γέννηση του Χριστού εκείνη την Αγια Νύκτα των Χριστουγέννων. Στο σπήλαιο επίσης, την νύκτα των Χριστουγέννων, καταφτάνουν πολλοί Ιερείς όπου μαζί με τον Μητροπολίτη τελούν τη Θεία Λειτουργία.

Η ατμόσφαιρα είναι πολύ κατανυκτική καθώς στη μέση δεσπόζει η επιβλητική φάτνη με τον Ιωσήφ, την Παναγία, τον νεογέννητο Χριστούλη και ζωάκια που τον ζεσταίνουν με τα χνώτα τους. Τα κεριά ανάβουν και οι ιερείς ψάλλουν ύμνους, όπου στέλνουν το μήνυμα της γέννησης του Κυρίου.

Το χριστουγεννιάτικο ψωμί

Το φτιάχνουν οι γυναίκες με ιδιαίτερη φροντίδα και υπομονή. Το ζύμωμα είναι μια ιεροτελεστία . Χρησιμοποιούν ακριβά υλικά , ψιλοκοσκινισμένο αλεύρι , ροδόνερο , μέλι , σουσάμι , κανέλα και γαρίφαλα, λέγοντας: «Ο Χριστός γεννιέται , το φως ανεβαίνει, το προζύμι για να γένει.» Πλάθουν το ζυμάρι και παίρνουν τη μισή ζύμη και φτιάχνουν μια κουλούρα.

Με την υπόλοιπη φτιάχνουν σταυρό με λουρίδες απ΄ τη ζύμη. Στο κέντρο βάζουν ένα άσπαστο καρύδι. Στην υπόλοιπη επιφάνεια σχεδιάζουν σχήματα με το μαχαίρι ή με το πιρούνι, όπως λουλούδια , φύλλα, καρπούς, πουλάκια. Για το χριστουγεννιάτικο τραπέζι, το Χριστόψωμο είναι ευλογημένο ψωμί. Το κόβουν ανήμερα τα Χριστούγεννα, δίνοντας πολλές ευχές. Απαραίτητος επάνω, χαραγμένος ο σταυρός. Γύρω – γύρω διάφορα, διακοσμητικά σκαλιστά στο ζυμάρι ή πρόσθετα στολίδια. Αυτά τόνιζαν το σκοπό του χριστόψωμου και εξέφραζαν τις διάφορες πεποιθήσεις των πιστών.

Την ημέρα του Χριστού, ο νοικοκύρης έπαιρνε το χριστόψωμο, το σταύρωνε, το έκοβε και το μοίραζε σ” όλη την οικογένειά του και σε όσους παρευρίσκονταν στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Μερικοί, εδώ βλέπουν ένα συμβολισμό της Θείας κοινωνίας. Όπως ο Χριστός έδωσε τον άρτον της ζωής σε όλη την ανθρώπινη οικογένειά του. Γύρω από το χριστόψωμο υπάρχουν και άλλες παραδόσεις.

Αναφέρονται στην ενότητα της Εκκλησίας και των λαών, με συμβολικό πρότυπο την ένωση των κόκκων του σίτου σ’ ένα ψωμί.

Οι λαοί κάποτε θα ενωθούν μ” ένα ποιμένα το Χριστό. Από τις προετοιμασίες της παραμονής των Χριστουγέννων πιο χαρακτηριστική είναι εκείνη που αναφέρεται στο ζύμωμα του χριστόψωμου. Κατά τόπους φτιάχνεται σε διάφορες μορφές και έχει διαφορετικές ονομασίες όπως: «το ψωμό του Χριστού», «Σταυροί», «βλάχες» κ.ά.» Τα χριστόψωμα, αποτελούν το βασικό ψωμί των Χριστουγέννων και το ευλογημένο, αφού αυτό θα στηρίξει τη ζωή του νοικοκύρη και της οικογένειάς του.
πηγή

Άρθρα κατηγορίας

srebrenica_3.medium
Αναγνώριση της Γενοκτονίας της Σρεμπρένιτσα, η Νέα Απαίτηση της Δύσης από τη Σερβία

Γράφει ο Χρήστος Βαλκάνιος Έγινε γνωστό από διπλωματικούς κύκλους ότι η Μ.Βρετανία προετοιμάζει Ψήφισμα για υιοθέτηση από τον ΟΗΕ...11 Ιουνίου 2015, 1:33 μμ

σαμουήλ
Η Βουλγαρία Θέλει τα Οστά του Σαμουήλ από την Ελλάδα

Η Ελλάδα Πρέπει να Απαιτήσει τα Οστά του Βελισσαρίου Γράφει ο Χρήστος Βαλκάνιος Ο Πρόεδρος της Βουλγαρίας, Ρόσεν Πλεβνελίεφ ζήτησε...10 Ιουνίου 2015, 10:34 μμ

 

rusyaon army
Η Νατοϊκή επιχείρηση «Υπερδνειστερία» κινητοποίησε τις ρωσικές δυνάμεις στην Κριμαία

Η κατάσταση γύρω από την Υπερδνειστερία , ευρίσκεται σε μια πολύ ευαίσθητη χρονική στιγμή , και όλα τα σενάρια είναι πιθανά. Ο...10 Ιουνίου 2015, 4:10 μμ

 

soldiers_military_combat_field_dress_uniforms_iran_iranian_army_001
Η αντεπίθεση της Τεχεράνης στην Συρία θα αλλάξει τα γεωπολιτικά και ενεργειακά δεδομένα στην Μ.Ανατολή

Η μεγάλη αντεπίθεση των Ιρανών και των Σύρων εναντίον του ισλαμικού στρατού, θα αποτελέσει  το κύκνειο άσμα της Τεχεράνης και...10 Ιουνίου 2015, 3:41 μμ

tyrkey military drill
Ξεκίνησε η νατοϊκή αεροπορική άσκηση «Αετός της Ανατολίας» στην Τουρκία

Στο Ικόνιο της Τουρκίας  ξεκίνησε η άσκηση «Αετός της Ανατολίας 7», η οποία  πραγματοποιείται για έβδομη συνεχή χρονιά στην χώρα...10 Ιουνίου 2015, 2:12 μμ

dodik-srpska
Προς Αυτονομία η Σερβική Δημοκρατία Βοσνίας Ερζεγοβίνης

Πιέσεις Γερμανίας  για αποστασιοποίηση του Βελιγραδίου από Ντόντικ Γράφει ο Χρήστος Βαλκάνιος Ο Μίλοραντ Ντόντικ, Πρόεδρος της Republika Srpska της...10 Ιουνίου 2015, 12:27 μμ

pkk
Επίθεση του ΡΚΚ σε τουρκική στρατιωτική μονάδα στη νοτιοανατολική Τουρκία

Δεν έφτανε στην τουρκική κυβέρνηση που έχασε την αυτοδυναμία που επιδίωκε στις εκλογές της 7ης Ιουνίου 2015, η είσοδο στην...9 Ιουνίου 2015, 11:34 μμ

flag-rvsn-62-divizija-02
Ρωσικό Υπουργείο Άμυνας: «Η δοκιμή του συστήματος αντιπυραυλικής άμυνας της χώρας ήταν επιτυχής»

Με την διαδικασία του κατεπείγοντος, ο ρωσικός στρατός ενεργοποίησε το δικό του αντιπυραυλικό σύστημα, με σκοπό να καλύψει την τεράστια...9 Ιουνίου 2015, 11:07 μμ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ